عوامل موثر بر كیفیت جوجه یكروزه و عملكرد جوجه گــوشتیگروه: پرورشمنبع: مجله صنعت مرغداري
|
از آنجایی كه كیفیت جوجه یكروزه در عملكرد گــله گــوشتی بسیار موثرمیباشد; لذا به ذكر خصوصیات جوجه یكروزه با كیفیت بالا میپردازیم.
جوجه یكروزه با كیفیت بالا بایستی دارای خصوصیات زیر باشد:
ـ از نظر وزنی یكنواخت و یكدست باشد.
ـ رنگــ خوبی داشته باشد.
ـ به اندازه; آب از دستداده باشد.
ـ ناف بهخوبی بسته شده باشد.
ـ بدون نقائص فیزیكی و عفونت باشد.
ـ هشیار; چابكو فعالباشد.
اهمیتكیفیتجوجهیكروزه بهدلائلزیر میباشد:
ـ جوجهباكیفیتبالا دارایعملكردبهتریخواهد بود.
ـ جوجهباكیفیتبالا درصد تلفاتوحذفیكمتریدر هفتهاولخواهدداشت.
ـ جوجهباكیفیتبالا فعالتر خواهد بود.
ـ جوجهباكیفیتبالا تغییراتشرایطمحیطیرا بهتر تحملمیكند.
ـ جوجهباكیفیتبالا واكنشكمترینسبتبهواكسیناسیوننشانخواهد داد.
ـ جوجهباكیفیتبالا حذفیكمتریدرطولدورهپرورشخواهد داشت.
فاكتورهایموثر در كیفیتجوجهیكروزهعبارتند از:
شرایط اقلیمی، مدیریتگــلههایمادر، جوجهكشیو گــلههایگــوشتی.نتیجتاكیفیتنامطلوبجوجهممكناستمربوط بهاشكالدر:
گــلههایمادر، جوجهكشی، گــلههایگــوشتیوكنترلكیفیتجوجهیكروزهباشد.
مدیریتجمعآوری، دستكاری،جابجاییو نگــهداریتخممرغجوجهكشیدر كیفیتجوجهیكروزهموثر میباشد.
تخممرغهایسفید، تركدار، برسكشیدهشدهو مرطوبباعثانتقالآلودگــیسطحپوستهبهداخلو انفجارداخلماشینو آلودگــیسایر تخممرغهاشدهو جوجههایتولیدینیز از كیفیتمناسببرخوردار نخواهند بود و بستهبهمیزانآلودگــیطیروزهایاولیهتلفشدهو باعثانتقالعواملبیماریزا ازطریقافقیبهسایر طیور گــلهمیگــردند.
بنابر اینجمعآوریمرتبتخممرغهایجوجهكشی، سهتا پنجنوبتهر روز بستهبهفصلو ضدعفونیتخممرغهایجمعآوریشده، حداكثر یكساعتپساز جمعآوری، بهروشصحیحاز میزانتولید تخممرغهایرویبستر و كثیفكاستهو در ارتقاءكیفیتجوجهموثر میباشد.
همچنینجابجاییو حملونقلتخممرغجوجهكشیاز فارمبهجوجهكشیدر شرایط مناسباز ایجاد شكستگــیوتركهایموئیدر تخممرغپیشگــیریمینماید. تخممرغهایدارایتركموئیبهآسانیقابلتشخیصنبودهوفقط در شرایط كندلینگــقابلتشخیصمیباشند. خواباندنچنینتخممرغهاییدر ماشینجوجهكشیباعثانتقالسریععواملمیكروبیبهداخلوانفجار در ماشینو عواقببعدیناشیاز آنمیگــردد.
ـ نگــهداریتخممرغبستهبهطولزماننگــهداریدر شرایط مناسباز نظرحرارت، رطوبت، تهویهو همچنیننگــهداریتخممرغقبلاز خواباندنبهمدتكافیدر اطاقستر در شرایطمناسباز نظر حرارت، رطوبت، تهویهباعثتولید جوجههاییكنواختویكدستمیشود.
ـ سنگــلهمادر نیز در كیفیتجوجهموثر است. جوجههایبهدستآمدهازگــلههایمادر جوان، كوچكتر وضعیفتر بودهو مستعد دهیدراتهشدن(از دستدادنآببدن) میباشند،پرورشجوجهریز احتیاجبهمدیریتورسیدگــیبیشتریدارد، ضمنتوجهبیشتر بهشرایط نگــهداریجوجهها درجوجهكشیو همچنینانتقالبهفارم،زمانرسیدنجوجهها بهآبو دانهرچهكوتاهتر باشد بهتر است. بنابراینباید از ارسالجوجههایریز بهفارمهاییكهدارایبعد مسافتزیادیباجوجهكشیهستند خودداریشود، دراینصورتاز دهیدراتهشدنو نتیجتا افزایشتعداد حذفیجلوگــیریشده(پتانسیلمنفی) و بهپتانسیلمثبتآنهاكهبالا بودنمیزانسرزندگــیآنها و رشدسریعتر آنها است، دستمییابیم.
ـ گــلههایمادر پیر تخممرغهایباپوستهنازكتریتولید مینمایند كه ازطرفیدر نگــهداریآنها در سردخانهودر ستر از نظر حرارتو رطوبتبایستیدقتبیشتریبهعملآید تا بهمیزانبیشاز حد معمولآباز دستندهند،همچنینباید نسبتبهضدعفونیهرچهسریعتر آنها در فارماقدامشود، زیرا كهنفوذ عواملبیماریزا بهدلیلنازكیپوستهبهمیزانبیشتر و در مدتكوتاهتریدر آنها صورتمیگــیرد،نتیجتاگــلههایمادر پیر تولید جوجههایدرشتتریمینمایند كهاستعداد ابتلاءبهعفونتدر آنها بیشتر میباشد.
ـ ابتلاء گــلههایمادر بهبیماریهایویروسی، میكروبیو مایكوپلاسماییدركیفیتجوجهیكروزهتاثیرگــذارمیباشد.
ـ اصولا هر نوعاسترسیكهبهگــلهواردشود از آنجملهابتلاء بهبیماریهایعفونی(با انتقالعمودیو یا بدونانتقالعمودی) باعثافزایشShedding(ریزش) عواملمیكروبیمهار شده،نظیر كلیباسیلو سالمونلا در گــلهمادر وانتقالآنها بهجوجهیكروزهگــشتهونهایتادر طولدوراندرگــیریگــلهباعواملاسترسزا كیفیتجوجهیكروزهافتنمودهو میزانتلفاتاولیهو تعدادجوجههایحذفیافزایشمییابد.میزانتلفاتاولیهو حذفیها در گــلهگــوشتیبستگــیبهچگــونگــیبرخورد باگــلهدارد، قرار گــرفتنجوجهیكروزهدرشرایط محیطینامناسبكهیكیازعواملاسترسزا میباشد، باعثتكثیرعواملمیكروبیگــشتهكهاز طرفیباعثمرگــجوجههایآلودهشدهو از طرفیدیگــر باعثانتقالعواملمیكروبیبهطیور سالمگــله میگــردد و نهایتاباعثافزایشتلفاتو حذفدر هفتهاولو درصورتعدمبهبود شرایط، افتعملكرد گــلهرا بهدنبالخواهد داشت.
ـ ویروسهاییكهبهطور عمودیازگــلهمادر بهجوجهمنتقلمیشوندعبارتند از:
ویروسكمخونیعفونیجوجهوCAA، ویروسآنسفالومیلیتAE،MLVویروسرئو . REO ویروسلكوزمییلویید
1ـ ویروسCAAكمخونیعفونی:
جنینرا نمیكشد و در صورتآلودگــیگــلهمادر، ویروسبهجوجهمنتقلشدهجوجهها پساز خارجشدناز تخمدر عرضچند روز در اثر كمخونیاز بینمیروند. ژولیدگــیپرها،رنگــپریدگــیساقپا و خونریزیهایزیر جلدیاز مشخصههایاینبیماریاست. اینبیماریمخصوصجوجههایجوانمیباشد.
در صورتیكهگــلههایمادر فاقدآنتیبادیباشند، جوجههاینتاجآنهاحساسبودهو در صورتیكهدرروزهایاولزندگــیدر محیط آلودهباویروسقرار گــیرند، آلودهشدهو دچارتلفاتمیگــردند. بهترینشكل، وجودآنتیبادیعلیهبیماریدر گــلهمادر بهعلتواكسیناسیونو یا آلودگــیباویروسفیلد در مرحلهپرورشو انتقالآنتیبادیبهنتایجآنهاستكهباعثحفاظتجوجههایگــوشتیدر سنیناولیهپرورشمیگــردد.
2ـ بیماریآنسفالومیلیتAE:
در جوجههایجوانباعثفلجیولرزشدر سر و بالها میشود. جوجههابا پاهایكشیدهبهپهلو میافتند.جوجههاییكروزهكهاز طریقتخممرغهایآلودهبهویروسAE مبتلاشدهاند، علائمرا از روز اولنشانمیدهند. علائمبیماریخیلیشبیهبهفرمعصبیبیمارینیوكاسلاستولیبروز علائمعصبیدر بیمارینیوكاسلنمیتواند زودتر از 4ـ3 روزگــیدیدهشود. در ثانیویروسبیمارینیوكاسلبهراحتیاز مغز جوجههایمبتلا جدامیشود. با وجود آنتیبادیدر گــلهمادربهعلتواكسیناسیونیا آلودگــیطبیعیگــلهدر زمانپرورشو انتقالآنتیبادیبهجوجههاییكروزهباعثحفاظتجوجههایگــوشتیمیگــردد. لرزشدر ،اثر كمبود ویتامینو Eنفوذ عواملمیكروبیمانند E.coli سالمونلا بهمغزنیز میتواند ایجاد شود.
3ـ ویروسبیماریREO
از طریقمادر بهجوجههایگــوشتینیز منتقلمیشود و باعثتورممفاصلو لنگــشو همچنینباعثكاهشجذبمواد مغذیاز رودهشدهو نتیجتاباعثكاهشو غیریكنواختیگــلهمیگــردد.
4ـ ویروسلكوزمییلویید MLV
ویروسجدیدیاز خانوادهویروسلكوزمییلوییدها در MLV بهنامJسالهایاخیر شناساییو در صنعتمرغمادر گــوشتیبهطور وسیعیشایعشدهاست. اینویروستمایلخاصیبهسلولهایمغز استخوانداشتهو باعثبروز لكوز در مغز استخوانمیشود.بیماریزاییاینویروسدر مرغانگــوشتیمتغییر است. میتواند بدونایجاد تومور، مرگــو میر و یا اثراتزیانآور در عملكرد، در گــلهحضورداشتهباشد و در سایر موارد تلفاتمیتواند 2ـ1 درصد و گــاهیبه20درصد برسد. شدتلكوزمییلوییدبستگــیبهتضعیفسیستمایمنیبهدلیلاسترسو بروز سایر بیماریها از ،جملهCAAمارك، گــامبورو و سمومقارچیدارد. تومورها بهفراوانیدرسطحداخلیاستخوانجناغسینهمحلاتصالدندهبهغضروف، استخوانلگــن،فكتحتانیو استخوانجناغایجادمیشود. تومورها ممكناستبهصورتگــرهایو یا منتشر و معمولاچندتاییبا قوامنرمو سستو بهرنگــسفید مایلبهزرد مشاهدهشوند.
عواملمیكروبی:
عبارتند از: سالمونلا و اشرشیاكلی.عواملفوقالذكر بهطریقمستقیم(ازطریقمادر) و غیرمستقیم(محیط آبودانآلوده) میتوانند باعثآلودگــیجوجهشوند.
در صورتانتقالعمودیجوجههااز روز اولو از بدو ورود بهسالن، كسلو پژمردهو دارایتلفاتخواهند بود.كشتمیكروبیاز اندامهایدرونی،جوجههایتلفشدهو بیمار نوعآلودگــیرا نشانمیدهد. در صورتانتقالافقیشروعتلفاتمعمولا پسازهفتهاولخواهد بود.
مایكوپلاسماها:
مایكوپلاسماگــالیسپتیكوم(MG) ومایكوپلاسما سینویه(MS) از عواملبسیار تاثیرگــذار در میزانرشد جوجهبودهو باعثمستعد نمودنابتلاجوجهها بهبیماریهایویروسیتنفسیمانند نیوكاسل، برونشیتو آنفلوآنزامیگــردند. مایكوپلاسماگــالیسپتیكومباعثكاهشرشد و ایجاد ضایعهدراپیتلیمنایو كیسههایهواییشدهوزمینهرا جهتعفونتهایباكتریاییبهخصوصاشرشیاكلیمستعد مینمایند.مایكوپلاسما سینوویهباعثتورممفاصل، لنگــش، كاهشرشد و همچنینآلودگــیكیسههایهواییمیگــردد.
آنتیبادیهایمادری:
ایمنیمادریمنتقلهبهجوجههاییكروزهموجبایجاد ایمنیتو تیتریكنواختآنتیبادیصرفادر مقابلبیماریهاییاستكهگــلهمادر بر علیهآنها واكسینهشدهاست.
آنتیبادیمنتقلشدهاز مادر بهجوجهبایستیبهحدیباشد كهبتواند تابرقراریایمنیتاز طریقواكسیناسیونجوجهرا در مقابلعواملبیماریزاحفظ نماید.جهتتدوینبرنامهواكسیناسیونبایستی از میزانتیترآنتیبادیمادریو پراكندگــیتیتر وهمچنینوضعیتبیماریهایشایعدرمنطقهمطلعباشیم.
تغذیهگــلهمادر:
كمبود اسیدهایآمینه، ویتامینها ومواد معدنیدر كیفیتتخممرغوجوجهیكروزهو میزانتلفاتاولیهموثرمیباشد. كاهشمیزانفسفر، افزایشكلسیم، عدمبالانسكلسیمو فسفر و دركمبود ویتامینباعثD3 جیرهگــلهمادربد فرمشدناستخوانهایپا، نرمیاستخوانها و نهایتافلجیو باز ماندنازرشد میگــردد.
كمبود ویتامین E:
در پرندگــانجوانباعثبیماریآنسفالومالاسی(بیماریجوجهدیوانه)میشود. ضعفعضلانی، عدمتعادلپیشروندهكهموجبافتادنمكرر پرندهمیشود، عدمتعادلاسپاسمی، برگــشتنسر بهپشتو یا سختشدگــیگــردن،فلجی، و مرگ از نشانههایكمبودویتامینE میباشد.
كمبود ویتامینB2ریبوفلاوین:
رشد اولیهجوجهها كند است.ضعفدر پردرآوری، فلجیپا،پیچخوردگــیپنجهپا بهطرفداخلونشستنبر رویمفاصلخرگــوشیازعوارضكمبود ریبوفلاویندر جوجههامیباشد.
كمبودویتامینB5اسیدپانتوتنیك: باعثكوتولگــیو ضعیفشدنجوجهها میشود.
چاپ مقاله
نظرات
ارسال نظر جدید